logo

Over Sandra

Sandra de Vos nodigt je graag uit om op een bewuste(re) manier om te gaan met voeding. Het kan je zoveel moois opleveren. Je word er een blij en energiek mens van, vol levenslust!
Media - LekkerRaw
50743
page,page-id-50743,page-template-default,ajax_fade,page_not_loaded,,select-child-theme-ver-1.0.0,select-theme-ver-1.8.1,smooth_scroll,side_menu_slide_from_right,wpb-js-composer js-comp-ver-4.11.2.1,vc_responsive
 

Media

Verschenen in raw food magazine ‘Die Wurzel’ (verkrijgbaar in winkels in de België, Nederland, Luxemburg, Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland en Italië)

Bekijk hier het interview in het Duits >>

Mei 2016

GOURMET – RAW FOOD IN HOLLAND
Raw food at its finest!
Interview met Sandra de Vos

Nederlandse vertaling

When and where were you born and where and in which community do you live today?
Ik ben opgegroeid in het kleine dorpje Cabauw, in Nederland. Geboortedatum: 11 februari 1978. Nu woon ik sinds 2011 in Amsterdam. Ik geniet met volle teugen van de creatieve en openminded vibes in deze stad. Heerlijk om veel gelijkgestemden om me heen te hebben, alle ingrediënten te vinden die ik zoek en inspiratie op te doen, want vruchtbare gezondheidsinitiatieven schieten hier als paddestoelen uit de grond. Ondanks de drukte van de stad, ervaar ik een vredige rust in mijn eigen huis. Het is een creatief lab waar alle nieuwe ideeën en inzichten ontspruiten.

Mijn vader is boer, echt zo’n sterke natuurman in hart en nieren. Mijn moeder heeft groene vingers én de creativiteit om een prachtige bloemenzee te creëren in en om het huis. Ik ben dus opgegroeid met liefde en respect voor de natuur. Mijn passie voor de tuin en al het eetbaars dat die je kan bieden, ontstond bij mij al op jonge leeftijd. Bij mijn huis in Amsterdam heb ik dan ook natúúrlijk een tuin op het zuidwesten. Wat is het toch genieten om je zelfgekweekte, groenten en fruit tot je beschikking te hebben.

Tell us about your professional career so far. Is the raw food diet today your main job and do you do it full-time? How did you bump into the gourmet raw food diet preparation?  Before conceiving the idea of raw food preparation, were you acquainted with the raw food philosophy already?
Tot mijn 32e had ik banen in sales, marketing en communicatie. Tijdens mij laatste vaste baan was ik marketing manager van een bedrijf dat NLP & communicatie opleidingen verzorgde voor particulieren en advieswerk deed in het bedrijfsleven. Alles op het gebied van persoonlijke ontwikkeling. Een prachtige omgeving om mezelf te ontwikkelen en een bijdrage te leveren aan het welzijn van personen en bedrijven. Ik voelde zo’n grote drive om de wereld een stukje mooier te maken, dat ik alles uit de kast haalde. Ik werkte met enthousiasme, maar ging daarbij vaak flink over mijn grenzen. Ik maakte mezelf ondergeschikt aan mijn grotere doel.

Opeens ging het lichtje uit. Ik belandde in een burnout. Van de ene op de andere dag kon ik niets anders meer dan op de bank zitten. Gewoon uitgeput. Geen energie. Ik voelde me gedwongen om een pauze in te lassen. Een aantal maanden achter elkaar voelde ik mij als een uitgeknepen vaatdoek. Hartkloppingen, spierpijn,overal pijntjes; alsof ik ongetraind een marathon had gelopen. Al snel realiseerde ik me dat mijn bijdrage aan een liefdevolle wereld steeds krachtiger wordt naarmate ik zelf meer en meer in balans ben, zowel fysiek, mentaal, emotioneel en spiritueel.

Mijn zusje raadde me aan om het boek PH Miracle van Robert O. Young en Shelley Redford Young te lezen. Een boek over hoe je je lichaam kunt reinigen en daarmee je gezondheid en welzijn verbetert. Dat deed ik en ik las over een achtdaagse sappenkuur van alleen maar groentesappen. Dat klonk overtuigend, dus daar ging ik mee aan de slag. Mijn doel was het loslaten van de gifstoffen die mijn lijf in de voorgaande jaren had opgeslagen. Boosdoeners waren onder andere de talloze antibioticakuren die ik had geslikt wegens aanhoudende bronchitis. En hoewel ik er een gezonde eetstijl op nahield, was mijn lichaam uitgeput geraakt, vooral door stress. Ik ben sportief opgevoed, met een flinke dosis doorzettingsvermogen, dus ik ging er al die tijd als vanzelfsprekend vanuit dat mijn lichaam zo sterk was dat het alle hooi die ik op mijn vork nam wel aankon. Niet dus. Dat bleek wel.

Na acht dagen voelde ik me al iets beter. Ik had wat meer energie. Volledig hersteld was ik echter nog niet en ik besloot mijn ontdekkingstocht voort te zetten. In hetzelfde boek las ik dat raw food een goede manier is om je energie weer terug te krijgen. Ik verdiepte me er verder in en kwam er steeds meer over te weten. Er ging een nieuwe wereld voor me open. Ik ging aan de slag en probeerde talloze gerechten uit. De meeste verrasten me enorm. Het was smullen om me er helemaal in te verdiepen, letterlijk en figuurlijk.

Ook toen was ik al iemand die er van houdt om gezellig samen met vrienden of familie te genieten van eten. Als ik mijn nieuwe eetstijl aantrekkelijk wilde maken voor iedereen (inclusief mezelf), zo vond ik, moest ik er wel voor zorgen dat ik raw food zo lekker leerde bereiden dat anderen het ook zouden waarderen. Dus ik dook de keuken in om een begin te maken met mijn eigen receptuur. Stukje bij beetje vond ik uit wat wel werkte en wat niet werkte. Ik merkte dat deze nieuwe manier van eten een enorm positief effect op me had. Mijn energie nam stapje voor stapje toe. Na drie maanden trok ik mijn hardloopschoenen aan en kwam ik erachter dat ik weer kon joggen. Ik was zo blij als een kind. Ook al was het een intensieve tijd, ik werd bevestigd in mijn gevoel dat ik er snel weer bovenop zou zijn. In de maanden die volgden, ontstond een zekere vorm van moeiteloze lichtheid in mijn lijf.

Van het een kwam het ander. Ik werd gevraagd om de catering te verzorgen tijdens een training en daar rolde vervolgens de vraag uit of ik een workshop wilde geven waarin anderen konden leren wat ik deed. Dat leidde tot enthousiaste reacties. Voor mij werd het duidelijk: raw food workshops en catering verzorgen was mijn nieuwe pad. Begin 2011 zegde ik daarom mijn marketingbaan op en startte mijn bedrijf LekkerRaw. Dat was het begin van een bevlogen passie en een overtuiging waar ik met hart en ziel in geloof.

Inmiddels heeft mijn passie geleid tot de totstandkoming van mijn eerste recepten- & inspiratieboek: LekkerRaw ‘Uit liefde voor puur’. Ik ben er trots op dat het me gelukt is raw food op een manier te presenteren waarmee ik buiten mijn catering activiteiten en workshops nog meer mensen kan bereiken. Doel: mijn liefde delen met zoveel mogelijk mensen; zowel mijn liefde voor pure smaken als mijn liefde voor het leven.

Door mijn eigen ervaringen ben ik ervan overtuigd geraakt dat een gezonde levensstijl essentieel is om in je eigen kracht te komen, te (her)ontdekken wat je leuk en belangrijk vindt in dit leven en dit daadwerkelijk ten uitvoer te brengen. Dit is niet alleen goed voor jezelf, maar heeft ook een positief effect op de mensen om je heen.

Why did you stick to the raw way of dieting? What kinds of health or other benefits have you noticed?
Al van jongs af aan heb ik een fascinatie voor gezondheid. Het intrigeerde me om uit te zoeken welke voeding je energie geeft. Wat maakt toch dat het ene wel voor je werkt en het andere niet? Mijn behoefte aan antwoorden werd steeds groter, vooral toen ik vanaf mijn 18e steeds meer last van mijn darmen kreeg. Ik ging op zoek naar oplossingen. Ik bewandelde allerlei wegen. Ik probeerde heel veel diëten en las talloze boeken over voeding. Het hielp een klein beetje, maar mijn darmklachten bleven bestaan.

Vanaf het moment dat ik kennis maakte met raw food ging mijn gezondheid met grote sprongen vooruit. Inmiddels voel ik me al een aantal jaren energieker dan ooit tevoren. Als ondernemer werk ik net zoveel als voorafgaand aan mijn burnout, soms zelfs nog wel meer, maar omdat ik het doe vanuit mijn hart én omdat ik mijn lijf voorzie van pure voeding en dus pure levenskracht blijft mijn energie ook op lange termijn op pijl. Mijn darmen zijn tot rust gekomen en zelfs volledig hersteld. De talloze voedselallergiën en -intoleranties zijn verdwenen, mijn suikerspiegel is weer helemaal in balans, mijn huid is zacht en glad, mijn nagels zijn weer sterk, ik voel me lichter en soepeler in mijn lijf en ik heb een gewicht waarbij ik me prettig voel. Op een ochtend werd ik wakker en realiseerde ik me dat er een soort mist rondom mijn hoofd was opgelost. Alsof ik een nieuwe bril had opgezet, maar dan binnenin mijn hoofd.

Doordat mijn lichaam veel achterstallig onderhoud heeft gepleegd, is het steeds schoner geworden. Daardoor voel ik beter wat ik nodig heb. Dit geldt voor voeding, maar ook voor talloze andere aspecten in mijn leven. Zo voel ik ook steeds beter aan wanneer ik gas terug mag nemen om mijn lichaam weer op te laden na drukke, intensieve tijden. Het voelt bovendien alsof de voelsprieten, waarmee iedereen wordt geboren, bij mij zijn ontdaan van een dikke laag stof, waardoor mijn intuïtie enorm is toegenomen.

To what extent have you been able to get your social environment hooked on the raw food preparation? Do you know self-healing stories in your close environment?
Het allerbelangrijkst voor mij is dat iedereen zijn eigen voorkeuren volgt. Wat ik vooral leuk vind is om mensen te laten ervaren dat raw food zo ontzettend lekker is, dat het er prachtig uit kan zien en dat je er ook nog veel lekkerder door in je vel kan voelen. Soms focus ik me in gesprekken op de gezondheidsaspecten van raw food en op andere momenten leg ik de nadruk op de pure smaken als werkelijke sensaties voor je smaakpapillen. Op die manier kan ik veel mensen bereiken. Ik geef er de voorkeur aan dat mensen zelf enthousiast worden over wat ze hebben geproefd en dat ze van binnenuit de aantrekkingskracht voelen om raw food (deels) op te nemen in hun eetpatroon, in plaats van mensen proberen te overtuigen. Ik respecteer ieders keuze.

Toen ik begon met raw food waren velen in mijn naaste omgeving erg sceptisch. “Oh oh, als Sandra maar niet doorslaat.” Ze waren bang dat ze bij mij alleen maar bleekselderij te eten zouden krijgen en dat ik niet meer zo gezellig zou zijn tijdens ontmoetingen met vrienden en familie. Na een jaar waren ze echter blij verrast dat ik zoveel sterker uit mijn burnout gekomen was dan voordat ik op de bank belandde. Ze begonnen mijn eten erg te waarderen en enkelen benaderden me zelfs voor een coaching sessie op weg naar meer energie. Mijn familie maakt inmiddels al jaren hun sappen en smoothies en springen net als ik dagelijks op de trampoline om het lymfesysteem te activeren.

Ik hoor om mij heen veel positieve verhalen van mensen die aan de slag zijn gegaan met raw.  Het raakt me om emails te ontvangen van mensen die hun positieve ervaringen met me delen. Een man in mijn directe omgeving had bijvoorbeeld al jaren last van extreme eczeem over het grootste deel van zijn onderbenen. Dermatologen wisten zich er geen raad meer mee. Hij integreerde raw food voor een heel groot deel in zijn dagelijkse eetpatroon en binnen drie maanden was zijn huidprobleem verdwenen, als sneeuw voor de zon.

Just how much raw food do you consume in percentage and with which proportion do you feel most content?
Ik eet waartoe ik me voel aangetrokken. Mijn behoefte aan pure, biologische en raw producten is groot. Ik eet daarom thuis zo goed als altijd raw. Het is inmiddels zo’n onderdeel van mijn leven dat het als heel vertrouwd voelt. Ik ben niet bezig met percentages. Ik volg de flow van mijn behoeftes en als dat anders zou zijn dan raw, zou ik die flow gewoon volgen.

Als je eenmaal een gezonde balans in je dagelijkse eetpatroon hebt weten op te bouwen en je voelt de positieve uitwerking ervan op je hele systeem, dan is je spijsverteringssysteem zo sterk dat het je lichaam vanzelf in no time reinigt van stoffen die geen toegevoegde waarde hebben. De volgende uitdagende stap is dan om gezonde voeding niet als controlemiddel te zien. Het gaat erom dat je je compleet oké kunt voelen, zonder schuldgevoel, als je iets eet dat niet tot je gezonde dagelijkse eetgewoonten behoort. Je lichaam ruimt het dan zelf op. Zo eet ik bijvoorbeeld gewoon mee als ik bij mijn moeder een lasagne met kaas en gehakt voorgeschoteld krijg. En als ik met vrienden uit eten ga in een restaurant, kies ik van de kaart wat op dat moment het best bij me past.

It may be desirable and praisable to eat 100% raw food. Yet one must not underestimate the accompanying signs of withdrawal and the possible backfall into the cooking diet that can happen every now and then. How did you handle this issue in the course of your raw food years? Which ruses did you come up with to cope with these kinds of situations?
Ik heb nooit behoefte gehad om te stoppen met raw food en weer over te gaan op het koken van voeding. Ik sta er wel geregeld bij stil. Dan vraag ik me bewust af of mijn raw food eetstijl niet stiekum vervalt in een gewoonte en dat mijn voorkeur eigenlijk weer uitgaat naar andere gezonde eetstijlen, om welke reden dan ook. Maar dat is niet het geval. Tot nu toe heb ik elke keer weer de bevestiging gevoeld dat deze pure manier van eten mij het meest blij en energiek maakt.

Ik heb ook wel eens momenten gehad dat ik behoefte kreeg aan een warm soepje, een omelet, geitenkaas of een patatje. Dan at ik dat gewoon en genoot ik ervan. Het is blijkbaar wat m’n lichaam op dat moment nodig had. Die behoeftes zijn momenteel nihil, maar zodra ze weer opduiken, luister ik ernaar.

Een van mijn belangrijkste inzichten op mijn raw food pad is dat eten onlosmakelijk verbonden is met emoties, hoe je in je vel zit. Elk type voeding en product vervult een bepaalde rol in je poging om emotioneel en energetisch in balans te komen en te blijven. Als je leert luisteren naar welke wérkelijke (emotionele) behoefte er ligt onder je behoefte aan bepaalde voeding, dan heb je een sleutel in handen om op alle fronten meer en meer in balans te komen. En dan is er nog een verschil tussen een natuurlijke behoefte en een ‘craving’. Vraag jezelf eens af, als je een behoefte voelt: voel ik me onprettig als die behoefte niet vervult kan worden? Zo ja, dan is dat een signaal dat je iets in jezelf wilt ‘opvullen’ met voeding. Zo nee, dan geeft je lijf gewoon aan dat die voeding je op dat moment voorziet van datgene wat je nodig hebt. Natuurlijk wordt dit observatieproces gemakkelijker naarmate je een schoner lichaam hebt.

Not everybody has the strength to totally eat raw food all of the time. Which advice can you give raw food newcomers to on the one hand improve their health and on the other hand don’t be so strict with themselves, just to suddenly find themselves losing their passion with the raw food diet after all?
Voeg raw food stap voor stap toe aan je huidige eetpatroon. Ik heb het rigoureus aangepakt en ging volledig van de ene op de andere dag volledig raw eten, maar dat raad ik je niet aan. Ik had alle tijd en voelde diep van binnen dat ik hier heel blij van zou worden, dus dat maakte het relatief makkelijk. Leg de lat niet zo hoog voor jezelf. Het is de bedoeling dat deze pure manier van eten juist leuk en lekker is. Levenskracht voor je lijf en een glimlach voor je ziel!

Denk bijvoorbeeld aan een sap of smoothie in de ochtend of als tussendoortje. Onderzoek welke smaakcombinaties je lekker vindt en voeg deze sappen of smoothies als vast onderdeel toe aan je eetpatroon. Experimenteer net zo lang tot je iets vindt waar je echt van kunt genieten. Op die manier blijf je ook op lange termijn gelukkig met je nieuwe eetgewoonten. Vervolgens kun je kijken of je af en toe een raw gerecht wilt bereiden als lunch of avondeten. Er zijn talloze overheerlijke recepten te vinden, zowel in boeken als op internet. Focus je vooral op de mogelijkheden en onderzoek de raw alternatieven die er bestaan voor je huidige eetpatroon. Een lekkere zelfgemaakte bonbon als tussendoortje? Crackers met tapenade en wat kiemgroenten als lunch? Een bloemkoolcouscous als avondeten?

Stel jezelf geregeld de vraag waaróm je voor de raw food keuken kiest. Hoe dichter je bij dat antwoord blijft, des te makkelijker is het om gezonde keuzes te maken die daarbij passen. Ik ben dus een voorstander van een geleidelijke overgang naar meer raw, zodat jij én je lichaam eraan kunnen wennen. Zie het als een leuke ontdekkingstocht! De kans is groot dat je behoefte aan minder gezonde eetgewoontes vanzelf afneemt.

Have you changed your combination or assortment of raw products in the course of your raw food stage?
Ja, en die verandert regelmatig. In het begin had ik veel behoefte aan zwaardere gerechten, met noten bijvoorbeeld. Ook allerlei raw zoetigheden waren een aantal jaar erg geliefd. Die behoeftes nemen steeds meer af. Tegenwoordig voel ik me meer aangetrokken tot lichtere voeding als frisse sappen en smoothies, mooie salades en af en toe een cracker. Waar ik dat voorheen saai vond, kan ik daar nu juist erg van genieten. Maar bovenal laat ik mijn keuzes afhangen van hoe ik in mijn vel zit: dat kan per dag verschillen. Het ene moment drink ik dagenlang alleen maar sappen en smoothies en het andere moment gaat mijn voorkeur uit naar eten met meer ‘body & bite’.

What kinds of dangers can lurk with an onesided raw food diet? It’s just that all raw food diets aren’t created equal. As a result of a wrongly composed diet, a nutrient deficiency, especially dental problems, reduction of bone density, dwarfism with children, and so on can occur.
Een gevarieerd eetpatroon is de basis, voor iedereen. Dat vraagt om je bewust te worden van wat je in je mond stopt, te leren voelen en handelen naar de signalen die je lichaam geeft én de verantwoordelijkheid te nemen om de nodige kennis op te doen. Je lichaam is van onschatbare waarde en het verdient daarom hoogwaardige voeding. Zomaar bepaalde voedingsmiddelen uit je eetpatroon verwijderen, zonder het te vervangen door producten die vergelijkbare voedingsstoffen bevatten is onverstandig. Dat zorgt voor tekorten en een verzwakking van je lichaam in plaats van dat het je sterker maakt.

Met name in de eerste paar jaar heb ik gemerkt dat er bij vlagen tekorten konden ontstaan in mijn systeem, zoals zink, eiwitten, magnesium of B12. Ik kreeg dan bijvoorbeeld witte vlekjes op mijn nagels of hele droge lippen (dit duidt op een zink tekort). Zodra ik me daar bewust van werd, zorgde ik er direct voor dat het weer in balans kwam. Schussler celzouten hebben mij onder andere goed geholpen om mineralen tekorten te verhelpen. Magnesium, vitamine B12 en vitamine B complex heb ik voor lange tijd in de vorm van een supplement geslikt. Als je je lichaam aan het opschonen bent heeft het extra kracht, rust en liefde nodig om de ballaststoffen weg te kunnen werken. In dit schoonmaakproces krijgen je organen veel voor hun kiezen. Ze worden stukje bij beetje sterker, maar kunnen wel wat aanmoediging gebruiken. Bewust hiermee omgaan is dus van hele grote waarde.

De fysieke gifstoffen die je loslaat in je lijf gaan gepaard (bewust en onbewust) met het loslaten van oude energie, oude emoties die niet meer van toegevoegde waarde zijn voor je welzijn. Dit gebeurt ook andersom: het loslaten van emoties reinigt je lichaam. In dat proces heb je extra behoefte aan bepaalde voedingsstoffen. Vitaminen, mineralen, eiwitten, gezonde vetten hebben dus allemaal hun eigen waardevolle betekenis, ook op emotioneel, energetisch gebied. Stress, druk in je hoofd en een opgejaagd gevoel kunnen er bijvoorbeeld voor zorgen dat je meer magnesium en allerlei soorten vitamine B nodig hebt dan als je lichamelijk en emotioneel in balans bent. Je grijpt dan gemakkelijk naar bijvoorbeeld chocolade (bevat veel magnesium). Extra behoefte aan eiwitten kan betekenen dat je je eigen kracht buiten jezelf zoekt.

Als je je bewust wordt van je eigen conditioneringen kun je er op jouw manier aan werken om daar meer balans in te brengen. De kans is dan groot dat je behoefte aan bijvoorbeeld chocolade in de loop van de tijd afneemt, omdat je je patronen aan het veranderen bent door je er bewust van te worden.

Do you consume a vegan raw diet? And how do you handle the Vitamin B12 deficiency?
Ik heb nooit veel behoefte gehad aan vlees of vis, maar sinds ik met raw aan de slag ben gegaan, is die behoefte nihil geworden. Daarom eet ik dus zo goed als helemaal veganistisch. Soms heb ik echter toch opeens een sterke behoefte aan vlees, vis of ei. Ik volg dan dat gevoel, want zoals eerder gezegd, blijkbaar heb ik dat dan op dat moment even nodig. Ik kies dan wel voor de biologische variant, als dat voor handen is. Voor mijn vitamine B12 slik ik af en toe een supplement (www.vitamineb12nu.nl).

A vegan gourmet raw food diet gets more and more popular. The “aha moment” won’t be long in coming, even with raw food newbies. Have you had such crucial gustatory experiences yourself?
Ik voelde het “aha moment” direct toen ik met raw aan de slag ging. Diep van binnen wist ik dat ik hier heel blij van zou worden. In de loop van de jaren heb ik regelmatig opnieuw een “aha moment” ervaren, omdat ik dan weer zo positief verrast was over al die mogelijke geweldige smaakcombinaties. Ik kreeg zelfs tranen in mijn ogen toen ik, na een creatieve dag in de keuken, mijn eigen ontwikkelde Thaise kokosloempia voor het eerst proefde. “Dus dit is óók mogelijk!”, dacht ik toen. Wat een feest!

Ook tijdens catering zie ik heel vaak “aha momenten” bij mensen die mijn gerechten proeven. “Wauw, is dit raw? Dat had ik niet eens door!” “Goh, wat een pure smaakcombinaties, het blijft nog zo lang nazingen in mijn mond!” Daar word ik blij van. Ze weten nu dat raw food heerlijk kan smaken en wat zij er vanaf dat moment zelf mee doen in hun dagelijks leven laat ik los. Ze hebben het in ieder geval ervaren.

Gourmet raw food preparation is like magic. One can prepare the most amazing international dishes with the help of dehydrators in a raw kind of way. The taste adventure is often much higher with the raw food version. How can you explain that?
Ik ben het daar helemaal mee eens en dat maakt het werken met raw food zo bijzonder! De onbewerkte, pure en biologische ingrediënten staan nog dichtbij hun levenskracht en dat komt tot uiting in de smaak: die zijn veel voller en intenser. Zodra je voeding verhit verliest het een deel van zijn smaak en dat wordt dan vaak weer in balans gebracht met extra kruiden en specerijen. In de raw food keuken is dat dus niet nodig.

Vorig jaar liet ik mijn nieuwste bonbon proeven aan een aantal chefs met een of meerdere Michelinsterren op hun naam. Ze waren erg onder de indruk en toen ik vertelde dat het een raw bonbon was, werden ze extra enthousiast. Ze bevestigden de tendens dat ook topkoks steeds meer rauwe ingrediënten verwerken in hun creaties, omdat dat de smaak zo ten goede komt.

Have you also prepared such international dishes as pizza, lasagne, spaghetti, burgers etc in a raw kind of way? Which dishes are your specialty? Which hearty/savoury raw dish is your absolute bestseller and even convinces people who normally cook in terms of taste?
Jazeker! Ik vind het een mooie uitdaging om raw gerechten te creëren die lijken op iets wat we al kennen, maar dan toch lekker raw. Op die manier is het makkelijker om aansluiting te vinden met mensen die nog niet of nauwelijks bekend zijn met raw food. Je wekt vertrouwen door iets aan te bieden wat bekend voorkomt en verleidt ze vervolgens tot het ervaren van het raw alternatief. Ik ben gek op mijn lasagne, spaghetti’s, sushi, groentenburgers, couscous & ‘aardappel’puree (maar dan van bloemkool). Maar mijn Thaise kokosloempia is tot nu toe de koningin van al mijn hartige gerechten gebleken.

On which occasions do you prepare such deliciousness? For yourself as well?
Ik geniet ervan om zoveel mogelijk mensen deze raw food creaties te laten proeven. Dat doe ik via workshops, waarin deelnemers het zelf bereiden, maar ook tijdens diverse catering belevenissen. Ik word ook door (grote) bedrijven, want duurzame energie voor de medewerkers komt almaar hoger op hun agenda. Voor mezelf varieert het. Soms kan ik weken achtereen mijn favoriete en gemakkelijk te bereiden gerechten, sappen, smoothies en crackers tot me nemen. Andere periodes leef ik me weer helemaal uit in de keuken en daaruit voort vloeien dan vaak weer allerlei nieuwe recepten.

The rather elaborate gourmet raw food preparation does require some costly kitchen helpers/utensils. Which utensils are essential for the gourmet raw food preparation according to you?
De volgende keukenapparatuur stellen mij optimaal in staat om de heerlijkste gerechten te bereiden: hogesnelheid blender, slowjuicer, keukenmachine, droogoven, spirooli. Natuurlijk kun je alternatieven gebruiken zoals bijvoorbeeld een staafmixer of een vijzel, maar dat kost wat meer tijd en moeite. Verder is dit een greep uit mijn favoriete keukenhulpjes: hakmes voor het openen van jonge kokosnoten, kiemschaaltjes, handrasp, mandoline, deegschraper, notenmelkzak, taartvorm, spuitzak, portioneringsring en uitsteekringen.

Have you published a collection of recipes so far?
Begin 2014 kwam mijn recepten- & inspiratieboek uit: LekkerRaw ‘Uit liefde voor puur’. Verder heb ik op www.lekkerraw.nl een aantal recepten gepubliceerd.

Through what kind of media do you spread the raw food diet in Holland, besides through your own book publications? Just how open is the average population towards raw food?
Facebook is voor mij een fijne manier om foto’s, ervaringen, nieuwe activiteiten en inzichten te delen. Op die manier kunnen mijn volgers de sfeer proeven met betrekking tot een raw food levensstijl. Nederlanders staan, net als in grote delen van de wereld, steeds meer open voor allerlei ‘nieuwe’ manieren om je op lange termijn gezond en fit te voelen. Daarnaast groeit de behoefte naar eerlijke voeding en pure smaken. Raw food is veel in het nieuws geweest, soms met positieve commentaren, maar ook geregeld met veel kritiek. In mijn optiek zorgt het er alleen maar voor dat steeds meer mensen van het bestaan van raw food afweten en dat is alvast een begin. Bovendien worden raw food recepten opgenomen in diverse nieuwe ‘niet-raw’ kookboeken en verschijnt er hier en daar een raw food café. Goede ontwikkelingen dus!

Is there a raw food preparation contest in Holland, just similar to the “Pure-Raw-recipe contest“ in Germany? If so, have you participated in one of those?
Nee. Er is wel een raw food festival dat eens per jaar wordt georganiseerd door een groep enthousiaste ondernemers. Heb bezoekersaantal groeit jaarlijks!

Your healthy eating aside, how do you stay fit? Do you do sports or do you do yoga?
Raw food kan een mooi onderdeel zijn van een leven vol energie, maar er zijn zoveel andere zaken die daar ook toe bijdragen. Ik begin mijn dag vrijwel altijd met 15 minuten springen op de bellicon trampoline en neem ik daarna een koude douche (nadat ik eerst warm heb gedoucht). Ik ga een aantal keer in de week naar yoga (yin/yang, kundalini, ashtanga) en houd erg van dansen. Verder doe ik veel aan intuïtief schrijven, soms wel uren per dag. Zie het als zelfreflectie, als een manier om mijn diepste gevoelens te laten spreken, me bewust te worden van mijn eigen ik en om beperkende overtuigingen en emotionele / energetische blokkades los te laten.

Within the raw food diet, who has inspired you the most?
Goh, dat is een lastige vraag, want er zijn er meerdere. In het beginstadium van mijn raw food ontdekkingstocht heb ik veel gehad aan David Wolfe, Gabriel Cousens, Richard Anderson (met zijn boek Cleanse & Purify Thyself), Matthew Kenney & Sarma Melngailis. Naarmate de maanden vorderden, heb ik geleerd om de kennis en inspiratie uit mezelf te halen. Dat is mijn grootste bron van creativiteit geworden.

There are many raw foodies who at first tolerate the raw food really well, but later notice more and more serious health problems. And there are also many raw foodies who don’t tolerate raw food that much to begin with, they experience flatulence or raw food exits the intestine undigested. What would you do if you were affected? Or is it just that the raw food diet isn’t advisable eminently for all types of people?
Tegelijkertijd met de implementatie van raw food in mijn leven, heb ik diverse andere dingen ondernomen om mijn lichaam meer en meer in balans te brengen en te ontdoen van ballaststoffen, zoals bijvoorbeeld parasieten,  schimmels, virussen, bacteriën, zware metalen en de nasleep van vaccinaties en antibiotica. Sappenkuren, bioresonantie, biofotonen therapie, darmspoelingen, klysma’s, trampolinespringen, yoga & meditatie hebben een grote bijdrage geleverd aan een snel herstel. Je lichaam is vaak zo gewend aan gekookte voeding dat je darmen moeten wennen aan raw. In het begin verdroeg ik lang niet alle voedingsproducten, maar dit had grotendeels te maken met de disbalans in mijn darmen. In de loop van de tijd (ongeveer twee jaar) kon ik weer alles eten, zonder problemen. Wat een opluchting. Wat een vrijheid!

Ook een groeiend bewustzijn over mijzelf heeft ervoor gezorgd dat emotionele blokkades, die zich vaak vastzetten in je darmen, losgelaten konden worden. Resultaat: een nóg sneller herstel van mijn darmen.

Voor zover ik nu van mening ben, kan raw food voor iedereen goed zijn. Ieder lichaam is echter anders en wenst zijn eigen specifieke benadering. Daarom kan de invulling van een raw food eetstijl sterk verschillen per type persoon. De ene persoon houdt meer van koude en lichte voeding, de ander wil juist liever verwarmende kruiden voor een verwarmend effect op het lichaam. De ene persoon heeft meer behoefte aan gezonde vetten, terwijl de ander juist blij wordt van veel eiwitten. Het allerbelangrijkst vind ik: forceer niets en eet ook andere voeding als je lichaam daarom vraagt, natuurlijk liefst de gezonde en biologische variant.

Die Wurzel: “Thank you very much for this interview.”